Archives mensuelles : Decembro 2013

Foti malhelpus bonan rememoradon

Foti por rememori… ne efikus.

Foti por pliposte rememori ion fakte trafus la neatenditan malan rezulton, sciigas usona studo. Laŭ ties rezultatoj, publikigitaj en la revuo « psychological science » (psikologia scienco), homoj fotintaj objektojn dum muzea vizito pli malfacile rememoris la detalojn kompare al tiuj tutsimple rigardadintaj. « Homoj tiel fulme elpoŝigas sian fotilon, kvazaŭ senpripense, por fiksi eventon, ke ili eĉ mem forgesas tion, kio okazas antaŭ ili », rimarkigas Linda H, de la Faifield-a Universitato, iniciatinto de tiu studo.
En muzeo, Henkel petis al studentoj observi difinitajn objekjojn dum la vizito, ĉu fotante ilin, ĉu simple observante ilin. La morgaŭon, oni taksis iliajn memorojn – kaj la fotintoj pli malfacile rekonis la detalojn de la objektoj, ol tiuj kiuj nur rigardadis ilin. « Kiam homoj kalkulas je teknologio por senpena rememorigo, tio povas fakte malhelpi la bonan rememoron de iliaj spertitaĵoj », ŝi substrekas en komunikaĵo.
En dua eksperimento, studentoj zomfotinte detalon de objekto ŝajnis plibone rememori la objekton en ĝia tuto, ol la detalon mem. « Tiuj rezultatoj montras kiel malsimilaj estas la « mensa okulo » kaj la « fotila okulo », rimarkigas Linda H, rememorigante ke laboroj rilataj al la memoro sugestis, ke fotado povas ja helpi rememori ion, kondiĉe ke la fotanto poste atente observos kaj studos la foton mem. « Senorda amasigo de ciferecaj fotografoj detenas multajn homojn rerigardi ilin kaj revivigi la rilatajn memorojn », ŝi plu sugestas. ‘Por rememori, oni nepre povu konsulti la fotojn kaj interrilati kun ili, ne nur amasigi ilin ».

Traduko laŭ artikolo titolita « No Pictures, Please : Taking Photos May Impede Memory of Museum Tour », aperinta la 9-an de decembro 2013, en la retejo psychologicalscience.org

Prezentado de urso en Kalezo

Prezentado de urso en Kalezo : la bestprotektantoj minacas plendi, la dresisto sin pravigas.
La franca federacio por bestprotektado intencas plendi kontraŭ la kaleza urbestro kaj la ursdresisto FC, se la okazonta urselmontro, kadre de la kristnaskaj festoj, efektive realiĝos.
La 22-an de decembro, la dresisto, el Orleano, prezentos spektaklon kun kvinjara urso, Valenteno. Temas pri ludo inter la dresisto kaj la besto. La spektaklon mallaŭdas la Asocio por Protektado de la Bestoj. « En tiuj spektakloj, oni malbone traktas la ursojn, iliajn dentojn oni fajlas, iliajn ungojn oni elŝiras, iliajn piedojn oni brulvundas, la vivkondiĉoj de tiuj bestoj estas teruraj », kolere diras Sylvain DA, la federacia prezidanto.
Bleriotano refutas la akuzojn.
« Estas malvere », asertas Pascal P., kiu loĝas en Bleriot. Tiu instruisto pri la angla lingvo en Kulonja* gimnazio arde okupiĝas pri spektakloj kun bestoj, kaj li foje sekvas migrajn cirkojn. Mi konas F.C. de kvin jaroj, mi renkontas lin du aŭ trifoje ĉiun jaron. Li posedas parkon, kie videblas cento da bestoj. Li estas ege respektema rilate la fiziologiajn kaj psikologiajn bezonojn de la bestoj. Li respektas la naturan emon de la bestoj. Li ja dresas ilin, kiel oni dresas hundon alstreĉi la kruron, rekompencante ĝin per sukerpeco. Neniam li vestos ilin per dancistina jupo por ilin ridindigi. », klarigas P.P..
Siaflanke, la akuzito ne miras pro la atako. « ĉiun semajnon, de preskaŭ dekkvin jaroj, oni atakas min. Ekde 1978 leĝo malpermesas senungigi bestojn. Estas misinformado. », klarigas la orleana dresisto, kiu fieras pro sia partopreno en la franca asocio por protektado de la laborantaj bestoj. La urso, Valenteno, kiun li prezentos la 22-an de decembro (li posedas du, en sia rifuĝejo naŭhektara), naskiĝis en bredejo en Usono. Se mi ne estus preninta ĝin kun mi, ĝi estus jam mortigita pro siaj viando kaj felo. Ĝi estas nigra urso el Kanado, la ununura senprotekta specio. Ĝi estas ĉasaĵo en sia lando. Valenteno devenas el la kvina bredita generacio. Ĝi alkutimiĝis. « Mi zorgas ilian vintran dormadan periodon de januaro ĝis aprilo », klarigas FC, sciigante ke oni kontrolas lin neatendite dekfojojn jare, kaj li ĉiam sukcese trapasis la kontrolojn.
Rilate sekurecon, li rimarkigas, ke elektra barilo dekdumil-volta ĉirkaŭas lin dum la spektakloj, kiel leĝo postulas. Neniam ekestis problemo en Francio. Dum siadire, li tute komforte praktikas sian arton, li konfesas ke li foje malaprobas la praktikadon de kelkaj el siaj kvin kolegoj, kiuj daŭre profesias en Francio.  » En la urbo Fourmies mi spektis filmeton, en kiu urso rajdas motorbiciklon. Ĉe mi neniam vi spektos tion ».
Sylvain D-A, de la franca federacio por la protektado de la bestoj, indignas pro la respondo de la kaleza magistrato al AVES. La urba registaro sciigas al la asocio, ke la dungita dresisto havas atestilon de la franca asocio por la protektado de la laborantaj bestoj (en Francio li estas la nurnura posedanto de tiu atestilo). Tiu kvalit-atestilo estas laborfrukto de federacio por protektado de bestoj. « Estas tute malvere, protestas Sylvain D-A, ni certe estas juna asocio, fondita nur en januaro 2012, tamen ni estas la sola federacio en Francio kaj neniam ni estus disdonintaj tiun kvalit-atestilon ».

*Kulonja gimnazio : gimnazio situanta en la urbo Coulogne (Kulonj’), proksima de Kalezo.

Fonto : La Voix du Nord – 3 Dec. 2013

Virtuala muzeo

Ĉiujn pentraĵojn el Britio prezentas virtuala muzeo.

Cento da homoj traserĉis Brition dum 10 jaroj, por foti ĉiujn disponeblajn neprivatajn pentraĵojn, kaj poste prezentis ilin interrete.
—————————————————————————–
Sendube estas la plej vasta kolekto de pentraĵoj en la mondo : ĝi arigas ĉiajn pentraĵojn neprivatajn, kiuj lokiĝas en Britio, tio estas 210 mil pentraĵoj far de kelkaj 45 mil artistoj ; ili ĉiuj videblas en sama retejo, per nura musklako. Dek jarojn la PCF Asocio (Fondaĵo pri la Publika Katalogo) strebis starigi tiun gigantan virtualan muzeon, nomatan « viaj pentraĵoj », kun helpo de BBC. (vidu ĉe la retadreso : http://www.bbc.co.uk/arts/yourpaintings/)
Dum dek jaroj ili travojaĝis Brition al la plej malproksimaj lokoj (de la Ŝetlandaj ĝis la Manikaj insuloj, trairante la Scilly-an insularon), enlistigante kaj fotante ĉiujn pentraĵojn. « Britio posedas tre vastan kolekton de pentraĵoj, sed 80 procentoj de ĝi ne montriĝas. Ili kuŝas en muzeoj », kiuj ne havas sufiĉe da loko por prezenti la tuton », aŭ troviĝas en publikaj konstruaĵoj, kie la vizitantoj ne povas facile alproksimiĝi al ili, diras Andy Ellis, la estro de PCF. « kaj la du trionojn de la pentraĵoj oni verŝajne eĉ neniam fotis ».

Pentraĵo trovita en kontraŭ-atoma ŝirmejo
La projekton partoprenis cento da personoj. Detektiva laboro. Krom la muzeoj, kiuj multe helpis al ili, la « serĉistoj » de la asocio diligente esploradis universitatojn, urbodomojn, komunumajn oficejojn, librejojn, malsanulejojn, policoficejojn kaj fajro-brigadejojn, eltirante pentraĵojn el kromĉambroj, el keloj, el subtegmentoj. Ili êc vizitis zoon, lumturon kaj artajn lernejojn, kaj retrovis fruajn verkojn de famaj, iamaj surloke ĉeestintaj, britaj pentristoj, kiel David Hockney. En Londona malsanulejo ili eltrovis Veronez-aĵon. En la Bristola urbodomo, larĝa triparta pentraĵo de William Hogarth, pendis ĉe la muro, meze de komputiloj kaj fotokopimaŝinoj. En atoma ŝirmejo de la « malvarma milita » periodo, kuŝis pentraĵo de James Abott Whistler, tie deponita de la komunuma oficejo, kies laborĉambroj situas supraetaĝe.

La asocio koncentris sin super la oleaj, la akrilaj kaj la « temperaj » pentraĵoj (pigmentoj kunligitaj per ovoflavaĵo, antikva metodo) (Rimarko – Rilate al tiu metodo, vidu la sekvan retligilon : http://en.wikipedia.org/wiki/Tempera ).
Akvareloj kaj desegnoj tro multnombris rilate la disponeblan monon (6 milionoj da pundoj, tio estas 7.5 milionoj da eŭroj, plejparte disponigitaj dank’al privataj mondonacoj). Sed ĝi nenion preterlasis. « Temas pri demokratia projekto, kiu inkuzivas ĉiujn verkojn, kiaj ajn estas ilia kvalito aŭ konserviĝa stato, por ke la homoj povos vidi la tutplenan kolekton. Il mem decidos, kion ili ŝatas aŭ malŝatas, substrekas Andy Ellis. Miaopinie, nenie en la mondo ekzistas tia kolektado. »

La interretaj vizitantoj povas almeti afiŝetojn sur la fotoj.
Antaŭ la jarfino, la tuto el la 210 mil konataj pentraĵoj estos enretigita, en la retejo kreita de la BBC, kie la plej famaj pentristoj, kiel Rembrandt aŭ Raphaël, troviĝos meze de miloj da aliaj, plejparte nekonataj artistoj. Kiel la fajro-soldaton, kiu dum la « Blitz-o » (milita surprizatako) pentris la ĵus spektitan bruligon de pluretaĝa konstruaĵo sur ŝtofo elŝirita de taksio, kiun la sukura brigado jam alproprigis al si. Por dekono de la pentraĵoj oni certas pri nenio. Kaj multajn portretojn oni ankoraŭ ne identigis.

La asocio dungos spertulojn por solvi la puzlon, tamen ĝi ankaŭ petis helpon al la publiko por « alglui etikedojn » sur la pentraĵojn. « Iuj povus rekoni jen praulon, jen urbestron » en pentraĵo, klarigas Andy Ellis, eks-financulo en la londona « City », kiu pasie interesiĝas pri arto kaj jam pripensas la venontan paŝon : pliampleksigi la projekton al skulpt-arto. « tiu estos la plena konkretiĝo de la revo de Malraux », komentas la estro de la Brita reĝa akademio pri artoj, Charles Saumarez Smith, en la retejo « Viaj Pentraĵoj ». La literatura verkisto André Malraux jam priskribis, en Francio de la post-mondmilita periodo, sian antaŭvidon de « Muzeo sen muroj », ekzistontan danke al la magio de fotarto.

Artikolo originale verkita de Nathalie Auriol (AFP) – aperis en la retejo 01net, la 9-an de Novembro 2012. Tradukis Didje, Novembre 2012.

La kialo de tiu blogo

Tiu blogo plejparte konsistas el miaj tradukoj de ĵurnalaj artikoloj.

Kial tradukaĵoj , kial ne propraj tekstoj ?
Traduk-ekzercado unue celis la plialtiĝon de mia regnivelo pri la Esperanta lingvo.
Post legado de pluraj Esperantaj libroj, mi vizitis renkontiĝejon de esperantistoj por ĉiusemajna nekrokodila babilado. Mi tiam proponis traduki gazetajn artikolojn por plivastiĝi propran vorto-stokon, kaj kapabli paroli pri ĉiaj aferoj kutimaj. Por utili, la artikoloj nepre rilatu kun ĉiutagaj temoj, kaj entenu vortojn uzeblajn en ordinara konversacio. Ĉiu unue traduku siaflanke, hejme. Poste ni espereble plej klere komparos kaj kritikos la versiojn, konsilos, korektos ktp. Tiel ni akiras novajn vortojn, dirmanierojn, kaj ankaŭ lernas de niaj propraj eraroj. La interŝanĝoj estas ege interesaj ! Kompreneble, la babilado ne nur centriĝas sur la tradukon, ni ankaŭ parolas pri niaj spertoj, pasioj, kaj aliaj. Ni dediĉas la unuan duonhoron al niaj tradukaĵoj, kaj la ceteran tempon, kiu almenaŭ daŭras unu horon, ni pasigas babilante pri ĉiuj temoj de la vivo.

Kial enblogigi la tradukaĵojn ?
Unue, ĉar mi estas malordema ! la tradukaĵoj certe estos plifacile troveblaj kaj legeblaj en la blogo, ol kiam ili kaŝiĝas multversie en mia komputilo. Due, ili eble helpos lernantojn de la lingvo plibonigi sian nivelon, trovante tie tekstojn rilatantajn kun ĉiutagaĵoj.

Mi aparte dankas Guy kaj Geoffrey pro iliaj korektoj kaj sugestoj, kaj ĉiujn, kiuj bonvolos sciigi min pri la eventualaj lingvaj eraroj restantaj.

Clip audio : Le lecteur Adobe Flash (version 9 ou plus) est nécessaire pour la lecture de ce clip audio. Téléchargez la dernière version ici. Vous devez aussi avoir JavaScript activé dans votre navigateur.